# Ecodesign Tier 2 Transformatör Standartları: Boşta ve Yükte Kayıp Limitleri

> AB 2019/1783 regülasyonu ve TS EN 50708 kayıp sınırları, Tepe Verimlilik İndeksi (PEI) ve Toplam Sahip Olma Maliyeti (TOC) A ve B katsayıları hesaplama kılavuzu.

- **Kategori:** Enerji Verimliliği & Standartlar
- **Yazar:** Voltformer Yüksek Gerilim Mühendisliği
- **Yayın tarihi:** 2026-03-15
- **Okuma süresi:** 7 dk okuma
- **Ana konular:** Ecodesign Tier 2, P0 Kaybı, Pk Kaybı, TOC Formülü, IEC 60076
- **Metin dili:** tr
- **URL:** https://voltformer.com/tr/articles/ecodesign-tier-2-loss-limits-and-calculation-guide

### 1. Mevzuat çerçevesi ve standartlara genel bakış

**EU 2019/1783 ile değiştirilen 548/2014 sayılı Avrupa Komisyonu Tüzüğü** ve uyumlaştırılmış **EN 50708** standardı uyarınca, izin verilen en yüksek boşta çalışma kayıpları ($P_0$) ve yük kayıpları ($P_k$) Avrupa'da ve bu sınırları uluslararası ölçüt olarak benimseyen yargı bölgelerinde yasal olarak bağlayıcıdır.

### 2. Zorunlu kayıp sınırları ve Tepe Verimlilik İndeksi (PEI)

#### Sıvı yalıtkanlı dağıtım transformatörleri ($\le 24\text{ kV}$)

| Anma gücü ($S_r$) | En yüksek boşta çalışma kaybı $P_0$ (W) | En yüksek yük kaybı $P_k$ (W) | En düşük tepe verimliliği (PEI) |
|---|---|---|---|
| **250 kVA** | 260 W | 2350 W | 99.28% |
| **400 kVA** | 370 W | 3250 W | 99.37% |
| **630 kVA** | 520 W | 4600 W | 99.44% |
| **1000 kVA** | 770 W | 7600 W | 99.49% |
| **1600 kVA** | 1200 W | 12000 W | 99.53% |
| **2500 kVA** | 1750 W | 18500 W | 99.57% |

#### Dökme reçineli kuru tip transformatörler ($\le 24\text{ kV}$)

| Anma gücü ($S_r$) | En yüksek boşta çalışma kaybı $P_0$ (W) | En yüksek yük kaybı $P_k$ (W) | En düşük tepe verimliliği (PEI) |
|---|---|---|---|
| **250 kVA** | 520 W | 2750 W | 99.03% |
| **400 kVA** | 750 W | 3850 W | 99.13% |
| **630 kVA** | 1100 W | 5400 W | 99.21% |
| **1000 kVA** | 1550 W | 8000 W | 99.28% |
| **1600 kVA** | 2200 W | 13000 W | 99.34% |
| **2500 kVA** | 3100 W | 19000 W | 99.40% |

### 3. Toplam Sahip Olma Maliyeti (TOC) için kayıpların kapitalizasyon modeli

Transformatör kayıplarının 25-30 yıllık işletme ömrü boyunca ekonomik değerlemesi, **CENELEC HD 428 / IEEE C57.120** uyarınca kapitalizasyon formülüyle hesaplanır:

$$ \text{TOC} = \text{Purchase Price} + A \cdot P_0 + B \cdot P_k $$

#### Parametre tanımları:
- **$A$ (Boşta çalışma kaybı kapitalizasyon faktörü, $\$/\text{W}$):**
$$ A = \frac{(1+i)^n - 1}{i(1+i)^n} \cdot 8760 \cdot C_{kWh} $$
- **$B$ (Yük kaybı kapitalizasyon faktörü, $\$/\text{W}$):**
$$ B = A \cdot \left(\frac{I_{load}}{I_{rated}}\right)^2 = A \cdot k_L^2 $$
- **$i$:** Yıllık iskonto oranı (genellikle $5\% - 8\%$).
- **$n$:** Transformatörün yıl cinsinden işletme ömrü (genellikle 25 ila 30 yıl).
- **$C_{kWh}$:** Elektriğin seviyelendirilmiş maliyeti ($\$/\text{kWh}$).
- **$k_L$:** Eşdeğer sürekli yüklenme faktörü ($I_{load} / I_{rated}$).

### 4. Uygulamaya yönelik mühendislik çıkarımları

- Tier 2 uyumlu transformatörler, Tier 1 tasarımlara kıyasla yaşam döngüsü sera gazı emisyonlarını **20%**'ye kadar azaltır.
- Tier 2 üniteler daha kalın nüve kesitleri ve transpoze iletkenler nedeniyle daha yüksek ilk yatırım gerektirse de, standart sanayi elektrik tarifelerinde yatırımın geri ödeme süresi genellikle **3 ila 5 yıl** arasındadır.

*Referans: EU Commission Regulation 2019/1783; EN 50708-2-1:2020; IEEE Std C57.120-2017.*

[← Scope’a Dön](https://voltformer.com/tr/articles.md) · [İlgili Ekipmanları İncele](https://voltformer.com/tr/catalog) · [JSON](https://voltformer.com/tr/articles/ecodesign-tier-2-loss-limits-and-calculation-guide.json)